Komu przysługuje dodatek za wysługę lat?

23 września 2019, 8:30
Tomasz Siemoński
Najnowszy artukuł na ten temat

Przedłużająca się nieobecność, a zastępstwo w pracy

Dodatek za wysługę lat nie jest obowiązkowym składnikiem wynagrodzenia. Mimo to niektórzy pracodawcy decydują się na jego przyznawanie. Na jakich zasadach mogą to robić?



- Jestem długoletnim oraz doświadczonym pracownikiem jednej branży. Przez cały okres pracy zawodowej dokształcałam się i podnosiłam kwalifikacje zawodowe. Po zmianie firmy na moje wynagrodzenie składała się tylko płaca zasadnicza bez tzw. dodatku za wysługę lat, gdyż taki dodatek w danej firmie przysługuje tylko pracownikom, którzy przepracowali odpowiednią liczbę lat w tejże firmie. Czy w świetle prawa pracy dopuszczalnym jest takie różnicowanie pracowników? W tym wypadku takowy dodatek powinien się chyba nazywać dodatkiem lojalnościowym, a nie wysługą lat?
Na pytanie odpowiada Tomasz Siemoński, radca prawny z Kancelarii Radcy Prawnego - Tomasz Siemoński.

W pierwszej kolejności pragnę podkreślić, iż tzw. dodatek stażowy, kiedyś powszechny, obecnie stosowany jest przez pracodawców sektora prywatnego stosunkowo rzadko z uwagi na fakt, iż nie jest on obowiązkowym składnikiem wynagrodzenia. U tego typu pracodawców wprowadzany jest on w formie odpowiednich postanowień układów zbiorowych pracy lub regulaminów wynagradzania. Przedmiotowy dodatek jest obowiązkowy jedynie w przypadku pracowników sfery budżetowej i nauczycieli, gdyż wynika bezpośrednio z przepisów obowiązującego prawa.

Zgodnie z art. 18 [3a] Kodeksu pracy pracownicy powinni być równo traktowani w zakresie nawiązywania i rozwiązywania stosunku pracy, warunków zatrudnienia, awansowania oraz dostępu do szkolenia w celu podnoszenia kwalifikacji zawodowych, w szczególności bez względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientację seksualną, zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony, zatrudnienie w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy. Warto jednak wskazać, iż zgodnie z treścią art. 18 [3b] §2 pkt 4 k.p. zasad równego traktowania w zatrudnieniu nie naruszają działania proporcjonalne do osiągnięcia zgodnego z prawem celu różnicowania sytuacji pracownika, polegające na stosowaniu kryterium stażu pracy przy ustalaniu warunków zatrudniania i zwalniania pracowników, zasad wynagradzania i awansowania oraz dostępu do szkolenia w celu podnoszenia kwalifikacji zawodowych, co uzasadnia odmienne traktowanie pracowników ze względu na wiek.

W tym miejscu należy zaznaczyć, iż pracodawcy, dokonując zróżnicowania zasad wynagradzania pracowników w oparciu o kryterium stażu pracy, z reguły działają w granicach prawa. Niemniej jednak zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z 22 lutego 2007 r. sygn. akt I PK 242/06 w razie zróżnicowania wynagrodzenia pracowników wykonujących jednakową pracę (art. 18 [3c] §1 k.p.) pracodawca powinien udowodnić, że kierował się obiektywnymi powodami (art. 18 [3b] §1 in fine k.p.). Przy powołaniu się pracodawcy na różne kwalifikacje zawodowe i staż pracy oznacza to konieczność wykazania, że miały one znaczenie przy wykonywaniu zadań powierzonych pracownikom.

Z uwagi na fakt, iż sama jakość wykonywania zadań służbowych z reguły jest pochodną zdobytego doświadczenia ogólnego albo nabytego w danym zakładzie pracy, udowodnienie przez pracodawcę, iż staż pracy istotnie wpływa na poziom świadczonej pracy jest stosunkowo łatwe. W mojej ocenie dopuszczalne jest również takie ukształtowanie zasad wynagradzania, które odwoływać się będzie wyłącznie do tzw. zakładowego stażu pracy, jeżeli będzie odpowiadać wyżej wskazanym przesłankom.

Porady prawne w serwisie Praca


Biorąc pod uwagę powyższe, opisane przez czytelnika różnicowanie pracowników ze względu na staż pracy jest dopuszczalne, o ile staż ma znaczenie dla jej rodzaju. Dla oceny prawnej przedmiotowej sytuacji nie ma znaczenia samo nazewnictwo przyjęte w danym zakładzie pracy, gdyż żaden z przepisów nie zobowiązuje pracodawcy do stosowania w tym zakresie określonej nomenklatury.
Od ilu lat pracujesz w aktualnym miejscu zatrudnienia?
7%

poniżej roku

16%

1-3 lata

9%

4-5 lat

18%

6-10 lat

20%

11-15 lat

9%

16-20 lat

21%

powyżej 20 lat

zakończona

łącznie głosów: 1055

autor Tomasz Siemoński radca prawny, Kancelaria Radcy Prawnego Tomasz Siemoński