Studium Gdańska: nowy układ sieci tramwajowej i miejskie ulice

4 grudnia 2016 (artykuł sprzed 4 lat)
Krzysztof Koprowski

Biuro Rozwoju Gdańska przedstawiło założenia transportowe do nowego studium. Sieć tramwajowa nie przekroczy obwodnicy, ale istnieje szansa na budowę połączenia przez ścisłe centrum miasta. Dodatkowo planuje się obniżenie klas kilku planowanych dróg, w tym Drogi Czerwonej.



Nowe studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego w zakresie transportu nie będzie niewielką aktualizacją dotychczasowego dokumentu z 2007 roku, lecz wniesie wiele nowości do modelu rozwoju przestrzennego miasta.

Czym jest studium?

Przypomnijmy, studium jest w dużym uproszczeniu masterplanem sporządzanym dla całego obszaru miasta, w którym w dość ogólny sposób zawarte są zapisy odnoszące się do przebiegu i formy dróg, transportu zbiorowego, przeważającej funkcji użytkowania terenów itd.

Na podstawie studium sporządzane są miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego, które precyzyjnie rozgraniczają tereny o różnej formie wykorzystania, narzucając im też podstawowe parametry np. limity wysokości, ustawienie budynków, elementy wyposażenia dróg itp.

Plany zagospodarowania - o ile nie wykorzystuje się specustawy drogowej - służą następnie projektantom i architektom do sporządzania projektów budowlanych i wykonawczych, w których uwzględniane są najdrobniejsze szczegóły każdej inwestycji.

Zapisy studium w żaden sposób nie odnoszą się do czasu realizacji inwestycji i z założenia daleko wykraczają poza teraźniejszość, stanowiąc wizję rozwoju przestrzennego miasta na kilka dekad.

Czytaj też: Jak planowane są polskie miasta?

Bez tramwaju za obwodnicą

W najnowszej odsłonie studium znacznych zmian planuje się dokonać w docelowym układzie sieci tramwajowej. Całkowicie zrezygnowano z tramwaju za obwodnicą do lotniska oraz Osowej (jako dwusystemowy tramwajowo-kolejowy).

Czytaj też: Artykuł z 2014 r.: Plany rozbudowy układu komunikacyjnego. Dokąd mogą pojechać tramwaje?

Oznacza to, że odstąpiono również od planów realizacji tramwaju wzdłuż ul. Nowej Jabłoniowej do Przywidzkiej zobacz na mapie Gdańska, choć jeszcze niedawno traktowano tę trasę jako ważny element nowego układu komunikacyjnego Południa.

Czytaj też: Nowa Jabłoniowa: buspas, a nie tramwaje

Rozbudowa PKM

Tramwaj za obwodnicą ma zastąpić Pomorska Kolej Metropolitalna (w 2007 roku zdawkowo pojawiła się ona w tekście studium, za bardziej realny w budowie uznano system tramwajowy) z nowymi przystankami - w rejonie przecięcia ul. (Nowej) Kielnieńskiej zobacz na mapie Gdańska oraz między Matarnią a Portem Lotniczym - dla obsługi kompleksu biurowców.

- Planujemy również rozbudowę systemu Szybkiej Kolei Miejskiej w kierunku Pruszcza Gdańskiego i Tczewa, odbudowę fragmentu kolei kokoszkowskiej do Starej Piły oraz w miarę intensyfikacji zabudowy ponowne uruchomienie linii SKM do Nowego Portu - dodaje Karolina Rospęk-Aszyk, kierownik Zespołu Transportu BRG.
Czytaj też: Czy kiedykolwiek powstanie druga linia PKM-ki? oraz Pociągi SKM mogą wrócić do Letnicy, a nawet do Nowego Portu

Mniejszy Most Czerwony

Zamiast przewymiarowanego węzła integracyjnego Most Czerwony, planuje się wykonanie jedynie przystanku SKM. Jego dotychczas planowana forma, w ramach której przewidziano ogromne parkingi, a nawet lądowisko dla helikopterów, nie ma uzasadnienia w sytuacji, gdy nie będzie on ostatnim na południe przystankiem SKM.

Czytaj też: Czerwony Most, czyli centrum Gdańska za 20 lat

Buspasy na Nowej Małomiejskiej i Podmiejskiej

Do Mostu Czerwonego nie dojedziemy tramwajem z Południa. Urbaniści proponują w zamian buspasy na tzw. ul. Nowej Małomiejskiej i Nowej Podmiejskiej. Buspasy te byłyby kontynuowane na Trakcie św. Wojciecha do centrum miasta (uwzględniono je już w ramach przebudowy układu drogowego w rejonie wiaduktu Biskupia Górka zobacz na mapie Gdańska).

Czytaj też: Coraz bliżej budowy wiaduktu Biskupia Górka

- Nie mamy jeszcze pewności, czy potrzebny jest tramwaj w ul. Nowej Chmielnej [połączenie Podwala Przedmiejskiego zobacz na mapie Gdańska z Mostem Czerwonym - dop. red.]. Nie było dla niego większej rezerwy terenowej - szyny mogą być wbudowane w jezdnię. Jeżeli przestrzeń wokół Czerwonego Mostu będzie intensywnie zagospodarowana, niewykluczona będzie potrzeba realizacji tego połączenia tramwajowego. Sprawę tę zostawiamy otwartą w studium - informuje Karolina Rospęk-Aszyk.
Z Południa do Wrzeszcza

Tramwaj między Południem a Wrzeszczem przewidziano w dwóch przebiegach - przez Piecki - Migowo (Morenę) i dalej wzdłuż ul. Wileńskiej zobacz na mapie Gdańska oraz rezerwą Nowej Politechnicznej zobacz na mapie Gdańska do al. Grunwaldzkiej zobacz na mapie Gdańska, a także z wykorzystaniem wolnej przestrzeni pod estakadą ul. Rakoczego zobacz na mapie Gdańska. Ten drugi przebieg będzie rezerwą przyszłościową - gdyby zaszła potrzeba realizacji szybszego połączenia międzydzielnicowego.

Czytaj też: Dwa warianty budowy Nowej Politechnicznej

W studium dopuszczony zostanie też tramwaj w ramach trasy Nowej Abrahama, czyli po nasypie kolejowym z Moreny na pętlę Zaspa zobacz na mapie Gdańska (z przejściem nad/pod torami głównej magistrali kolejowej) lub/i do Wrzeszcza. Rozważa się w tym celu wykorzystanie tramwajów dwusystemowych, choć istnieje fizyczna możliwość budowy drugiej pary torów tylko dla tramwajów.

- Zapis o tej trasie będzie w studium "na wszelki wypadek", ponieważ obecne przepisy nie pozwalają na poruszanie się tramwaju po torach kolejowych. Technicznie jest to jednak możliwe - wyjaśnia kierownik Zespołu Transportu.
Czytaj też: Nowa Abrahama: tramwajem z Zaspy na Morenę

Tramwaj w Śródmieściu

W ścisłym centrum Gdańska, wewnątrz którego poza powolną i rzadko kursującą autobusową linią 100 brakuje komunikacji miejskiej, planuje się budowę połączenia tramwajowego. Ma ono spinać Hucisko zobacz na mapie Gdańska z ul. Nową Wałową przez Podwale Staromiejskie zobacz na mapie Gdańska oraz ul. Grodzką zobacz na mapie Gdańska i Stara Stocznia zobacz na mapie Gdańska.

Tramwaj ten ma nie tylko ułatwić dojazd komunikacją miejską do Śródmieścia, ale też umożliwić sensowną organizację ruchu tramwajów na Młodym Mieście do czasu budowy tunelu pod Motławą, którym tramwaje będą mogły dotrzeć do trasy wzdłuż ul. Siennickiej zobacz na mapie Gdańska.

Co ciekawe, w ramach tej trasy, na ul. Grodzkiej planuje się odcinek jednotorowy, sterowany sygnalizacją.

Czytaj też: Będzie kolejny tunel, tym razem pod Motławą

W tym przypadku urzędnicy niestety nieco przespali sprawę rezerwacji terenów, ponieważ można było poprowadzić tramwaj dwutorowo alternatywną trasą np. Szeroką zobacz na mapie Gdańska - Groblą II/II/IV zobacz na mapie Gdańska - Olejarną zobacz na mapie Gdańska - Browarną zobacz na mapie Gdańska - Osiek zobacz na mapie Gdańska do Nowej Wałowej, co jednak wymagało od miejskiej spółki TBS Motława rezygnacji ze sprzedaży fragmentu swojego terenu dla wykonania łagodnego łuku torów.

Bliżej Placu Solidarności

Tramwaj z ul. Nowej Wałowej będzie także inaczej włączał się do Jana z Kolna. Zamiast oddalonej od zabudowy łącznicy pod estakadami drogowymi do Bramy Oliwskiej zobacz na mapie Gdańska, zostanie poprowadzony ul. Nową Nowomiejską zobacz na mapie Gdańska na obrzeżach Placu Solidarności.

Choć w ten sposób zwalnia się miejsce na połączenie tramwajowe Bramy Oliwskiej z Młodym Miastem, do studium nie planuje się wpisać takiej łącznicy.

Brak połączenia ul. Kartuskiej i "wuzetki"

W studium znika także łącznica tramwajowa ul. Kartuskiej z Trasą W-Z zobacz na mapie Gdańska, pod którą wykonano nawet wiadukt w rejonie przystanku Pohulanka. Zastąpić je ma rozbudowane skrzyżowanie tramwajowe na ul. 3 Maja przy Urzędzie Miejskim zobacz na mapie Gdańska, skąd będzie można skręcić w kierunku przystanku SKM Gdańsk Śródmieście zobacz na mapie Gdańska.

Lepsze powiązanie z SKM Politechnika

Zachowany zostaje natomiast łącznik tramwajowy Opery Bałtyckiej z Węzłem Kliniczna w rejonie przystanku SKM Gdańsk Politechnika zobacz na mapie Gdańska, pozwalając tym samym na budowę przystanku przesiadkowego tramwaj - SKM.

Którędy przekroczyć tory kolejowe?

Pomiędzy Operą Bałtycką a ul. Pomorską zobacz na mapie Gdańska przewidziano w studium dwa nowe połączenia tramwajowe - ul. Miszewskiego/Wyspiańskiego zobacz na mapie Gdańska lub w rejonie dworca kolejowego we Wrzeszczu zobacz na mapie Gdańska (dalej ul. Kościuszki lub Trasą Słowackiego).

Do tego dochodzi wspomniana Nowa Abrahama, choć szansa na realizację wszystkich tych połączeń w przyszłości jest niewielka - przypuszczalnie powstanie tylko jedno z nich.

Nie będzie tramwaju przy dworcu w Oliwie

Do studium nie trafiło połączenie tramwajowe przez rejon dworca w Oliwie zobacz na mapie Gdańska, zgodnie z koncepcją arch. Marka Nakoniecznego. Zdaniem BRG powiązanie torów z al. Grunwaldzką po stronie Oliwy wiązałoby się ze "zdemolowaniem dzielnicy" ze względu na brak miejsca.

Czytaj też: Tramwaj do zoo. Śmiała wizja rewolucji transportowej w Oliwie

Tory wzdłuż Drogi Zielonej

Uzupełnienie układu tramwajowego Dolnego Tarasu stanowić będzie tramwaj wzdłuż Drogi Zielonej od al. Hallera zobacz na mapie Gdańska do ul. Pomorskiej zobacz na mapie Gdańska z odgałęzieniem przez ul. Obrońców Wybrzeża zobacz na mapie Gdańska.

Czytaj też: Kolejny krok ku budowie Drogi Zielonej wraz z tunelem pod Pachołkiem

Wciąż problematyczny pozostanie przejazd tramwajem z al. Hallera do ul. Marynarki Polskiej zobacz na mapie Gdańska, ponieważ między Nowym Portem a Węzłem Kliniczna nie przewidziano żadnego powiązania.

Bez zmian w Nowym Porcie i Brzeźnie

Urbaniści odstąpili od likwidacji tzw. małej pętli tramwajowej ulicami Nowego Portu oraz wzdłuż ul. Mazurskiej zobacz na mapie Gdańska. Decyzja ta byłaby nieuzasadniona po niedawnym remoncie torowisk, a ponadto w Brzeźnie niezwykle trudno byłoby ułożyć drugi tor wzdłuż ul. Gdańskiej zobacz na mapie Gdańska.


Chcesz zobaczyć więcej? Kliknij tutaj.

Miejskie ulice

Rewolucji w stosunku do poprzednich dokumentów nie przewiduje się w układzie drogowym. Większość dróg pozostaje w swoich rezerwach, choć planuje się obniżenie ich klas technicznych. To pozwoli na utworzenie większej liczby skrzyżowań oraz realizację w bardziej przyjaznej dla pieszych formie.

Tzw. miejskimi ulicami mają się stać m.in. Droga Czerwona, Droga Zielona, Nowa Politechniczna (mimo tramwaju, nadal planowana jest droga), Nowa Kościuszki, Nowa Wałowa, Nowa Bulońska Południowa oraz Nowa Świętokrzyska.

- Redukujemy również klasę ul. Nowej Kielnieńskiej w związku z faktem, że wprowadzenie Trasy Kaszubskiej planowane jest w Gdyni, a nie w Gdańsku. Dzięki temu będą częściej skrzyżowania, a tym samym lepiej będą obsługiwane osiedla na Osowej - uzupełnia Karolina Rospęk-Aszyk.
Tramwaj wodny

Cały układ szynowo-drogowy będzie można uzupełnić transportem wodnym. Tramwaje wodne mogłyby popłynąć z centrum miasta do Brzeźna oraz na Wyspę Sobieszewską.

Gotowe studium w 2018 r.

Biuro Rozwoju Gdańska po raz pierwszy w ramach prac nad studium przeprowadziło łącznie 80 spotkań, warsztatów i debat z mieszkańcami, radami dzielnic oraz ekspertami planowania przestrzennego. Działania te nie były wymuszone zapisami prawa, lecz były inicjatywą miejskiej jednostki.

W przyszłym roku przewiduje się ustawowe procedowanie projektu studium: wyłożenie do publicznego wglądu, dyskusję publiczną oraz zgłaszanie uwag. Gotowy dokument planuje się skierować do głosowania na sesji Rady Miasta Gdańska na początku 2018 r.

Czytaj też: Projekt nowego modelu rozwoju przestrzennego Gdańska

Sopot też nowelizuje studium

Sopot bez większego rozgłosu także przystąpił do aktualizacji studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Z projektem dokumentu zapoznać się można w internetowym Biuletynie Informacji Publicznej Sopotu.

Dyskusję publiczną zaplanowano 12 grudnia o godz. 17 w siedzibie Urzędu Miasta Sopotu przy ul. Kościuszki 25/27 zobacz na mapie Sopotu w sali nr 36.
Gdzie najbardziej potrzebne są nowe trasy tramwajowe?
8%

na dolnym tarasie

35%

pomiędzy dolnym a górnym tarasem

44%

na Południu

13%

za obwodnicą

zakończona

łącznie głosów: 2215