Jak dieta wpływa na naszą psychikę?

20 lutego 2020, 8:00
Joanna Puchala

Niezależnie od tego, czy nie dbamy o to, co jemy, i odżywiamy się niezdrowo, czy prowadzimy dobrze zbilansowaną dietę, każdy z tych sposobów odżywiania może wpływać na nasze zdrowie i samopoczucie. Na jakie produkty przede wszystkim powinniśmy zwracać uwagę?



Dobrze skomponowana dieta pozytywnie wpływa na samopoczucie fizyczne i psychiczne. Jeżeli odczuwamy spadek formy, może wynikać to z niedoboru składników odżywczych, źle zbilansowanej diety, spożywaniem wysoko przetworzonej żywności, węglowodanów prostych i tłuszczów trans.

- Naszym głównym celem będzie dostarczenie odpowiedniej ilości aminokwasów, zwłaszcza tryptofanu, który jest prekursorem serotoniny, zwanej hormonem szczęścia. Dobrym źródłem tryptofanu będą ryby, mięso, produkty mleczne: jogurty, twaróg, mleko, sery, ale także pestki dyni czy nasiona roślin strączkowych. Warto wzbogacić swoją dietę w kwasy tłuszczowe omega-3 oraz zadbać o ich odpowiedni stosunek do kwasów omega-6. Kwasy omega-3 wpływają na wzrost "dobrego" cholesterolu we krwi, obniżając jednocześnie "zły" cholesterol, wpływają na pracę serca, a także są istotne do zapewnienia prawidłowej pracy mózgu i ośrodkowego układu nerwowego. Sięgajmy więc po ryby, owoce morza, orzechy włoskie, siemię lniane czy awokado - wyjaśnia Urszula Konikowska z poradni Slimfood.
Niezdrowe odżywianie bardzo często wiąże się z nasilonymi zaburzeniami nastroju, w tym również lękami i depresją.

- Działanie ochronne przed lękami i depresją może stanowić dieta bogata w warzywa i oliwę z oliwek. Wiemy również, że niedobór witaminy B12 pogarsza naszą pamięć i prowadzi do zmęczenia. Trudno jest jednoznacznie ustalić, jak poszczególne składniki odżywcze wpływają na psychikę zdrowych ludzi. Najprawdopodobniej największe korzyści ze wzbogacenia swojej diety w poszczególne składniki odżywcze odniosą osoby, u których występują ich niedobory - mówi dr Ilona Lis, dietetyk Body&Mind Clinic.
Nie powinniśmy więc zapominać również o witaminach z grupy B, które wpływają m.in. na układ nerwowy, poprawiają nastrój, dbając o zdrowie psychiczne.

- Warto włączyć do diety pełnoziarniste produkty: makaron, chleb, kasze, płatki zbożowe, otręby, warzywa strączkowe, zielonolistne warzywa takie jak: sałaty, szpinak, brukselkę, brokuł czy kapustę, a także mięso, ryby, jaja - dodaje Urszula Konikowska z poradni Slimfood.
4
miejsce: Dietetycy
w rankingu Dietetycy
Sports-Med
Gdynia, Szczecińska 20
9.1/10
+ Oceń


Restrykcyjna dieta nie poprawia kondycji psychicznej



- Trudno mówić o tendencji do gorszego samopoczucia psychicznego podczas stosowania zdrowej, rozsądnej diety. Gorsze samopoczucie może się pojawiać, gdy obierzemy sobie cel nierealny do osiągnięcia, np. redukcja 15 kg w miesiąc. Taka dieta musiałaby być silnie niedoborowa, ograniczająca wiele produktów, obciążająca układ nerwowy, np. za sprawą stresu, dodatkowo wpływająca na obniżenie motywacji, gdy efekty nie przyjdą tak szybko, jak się tego spodziewamy - przestrzega Urszula Konikowska.
- Nakładanie na siebie zbyt wielu zakazów i ograniczeń może prowadzić do niepotrzebnego stresu i zmniejszenia naszego poziomu motywacji. Dlatego tak ważne jest, aby dieta była odpowiednio dla nas zaplanowana z uwzględnieniem nie tylko naszego stanu zdrowia, ale również preferencji żywieniowych i trybu życia - dodaje dr Ilona Lis.
Pogorszenie nastroju czy rozdrażnienie mogą odczuwać w pierwszych dniach także osoby, które przeszły na dietę redukcyjną, a wcześniej spożywały cukier w nadmiarze. Jest to związane ze spadkiem poziomu cukru w organizmie.

- Ten stan zazwyczaj po trzech-siedmiu dniach mija w momencie, kiedy nasz organizm przyzwyczai się do wyrównanego stężenia. Dieta bogata w cukry powoduje też pobudzenie psycho-ruchowe, co doskonale można zaobserwować w przypadku dzieci, jak zmienia się ich zachowanie po spożyciu słodyczy. Ciekawie zmienia się też zachowanie osób na diecie wegańskiej. Osoby stosujące taką dietę zazwyczaj są bardziej świadome i przy okazji nie spożywają nadmiernej ilości cukru, pochodzi on tylko z owoców i węglowodanów złożonych zawartych w ciemnym pieczywie, a także w pełnoziarnistych kaszach, ryżu, makaronach. Są bardziej wyciszone, taka dieta obniża poza poziomem cukru ciśnienie krwi, stajemy się więc dzięki niej spokojniejsi. Efekt ten przydaje się także w trakcie medytacji, dlatego ważnym elementem dobrego wejścia w odpowiedni stan umysłu jest też odpowiednia dieta, którą stosują mnisi buddyjscy - wyjaśnia Agata Szczerkowska-Malinowska z poradni dietetycznej Jem Zdrowo.
Innym powodem złego samopoczucia psychicznego może być konieczność stosowania diety wykluczającej oraz negatywnego odbioru takiej diety przez najbliższe otoczenie.

- Popularne diety redukcyjne, również te eliminujące (ale nie ze względu nietolerancji pokarmowych), mają dwa oblicza - dobre z zastrzykiem energii, lepszą samooceną i pewnością siebie, a także złe, szczególnie w przypadku źle dobranej diety, kiedy jedzenie staje się naszym wrogiem - mówi Anna Szymborska, wykładowca, ekspert Wyższej Szkoły Zdrowia w Gdańsku. - Dieta, a raczej myślenie o niej w sposób niewłaściwy, przejawiać się może w codzienności i kontaktach społecznych. Znam przypadki, w których osoby na diecie rezygnowały z życia towarzyskiego, bo zbyt wiele pokus tam czekało. Nawet w domach ludzie czują się osamotnieni, nie jedząc tego, co inni członkowie rodziny, a często otoczenie nie pomaga. W Polsce mamy bardzo niską tolerancję na "inność" - podkreśla.

Zła dieta wstępem do depresji?



- Warto w tym miejscu podkreślić, że dieta bogata w cukry i niekorzystne tłuszcze trans, a jednocześnie uboga w kwasy tłuszczowe omega-3, prowadzi do nadwagi i otyłości. Wśród osób, które praktykują ten sposób odżywiania, odsetek osób leczących się na depresję jest największy. Ta zależność może być dwukierunkowa. Istnieją także przypadki, że tam, gdzie depresja była pierwotną dolegliwością, a zajadanie stało się środkiem z pozoru zaradczym - dodaje Agata Szczerkowska-Malinowska.
- Oczywiście są również takie sytuacje, kiedy sama zdrowa dieta będzie niewystarczająca, wówczas niezbędna będzie pomoc psychologa, psychoterapeuty czy psychiatry - podsumowuje Urszula Konikowska.
Czy zauważasz zmiany w swoim nastroju w zależności od spożywanych produktów?
42%

tak, wszystko, co jem, wpływa na samopoczucie

18%

tak, o ile są to niezdrowe produkty

7%

tak, jeśli zbyt długo nie jem nic słodkiego

6%

tak, ale tylko w przypadkach, gdy jestem na restrykcyjnej diecie

14%

nie zwracam na to uwagi

13%

nie, myślę, że nie ma to wpływu

zakończona

łącznie głosów: 271